“ამ დღეებში მრავალმა ადამიანმა (როგორც საერომ, ისე სასულიერომ) პირად მიმოწერაში გამომიგზავნა იაგო ხვიჩიას საავტორო ტელეგადაცემაში “საქართველოს დაბადება” საბჭოთა ათეისტური(!) რეჟიმის ძალოვანი სტრუქტურების ერთ-ერთი ხელმძღვანელი პირის, ვახტანგ გვარამიას ინტერვიუ, სადაც ის საუბრობს მიტროპოლიტ გაიოზის (კერატიშვილი) დაპატიმრების შესახებ, თითქოს მეუფე გაიოზი 1978 წლის 25 მაისს დააპატიმრეს ტიხვინის ყოვლადწმიდა ღმრთისმშობლის ხატიდან ამოღებული ძვირფასი თვლების რეალიზაციისა და სავალუტო ოპერაციების წესის დარღვევის ფაქტზე.
ვფიქრობდი, რომ საბჭოთა საოკუპაციო რეჟიმის ერთ-ერთი წარმომადგენლის ეს ტიპიური საუბარი მართლმადიდებელი მღვდელმთავრის წინააღმდეგ უპასუხოდ დამეტოვებინა, თუმცა, იმდენად დიდია დაინტერესება და პირადად ჩემდამი წამოსული კითხვები, აქედან გამომდინარე ვწერ:
არსებობს 1977 წლის 19 დეკემბრით დათარიღებული რელიგიის საქმეთა რწმუნებულის თენგიზ ონოფრიშვილის საიდუმლო წერილი საქართველოს კომპარტიის ცენტრალური კომიტეტისადმი, რომელშიც რელიგიის რწმუნებული მოითხოვს მიტროპოლიტ გაიოზის დაპატიმრებას. შესაბამისად, მეუფე გაიოზის დაკავება იყო არა 1978 წლის 25 მაისის დაპატიმრების მოულოდნელი აქტი (როგორც ამას ბ-ნ გვარამია საუბრობს), არამედ მიტრ. გაიოზის დაკავებას საბჭოთა ხელისუფლება გეგმავდა მინიმუმ ოფიციალურად 1977 წლის 19 დეკემბრიდან და საბოლოოდ, განხორციელებული პროვოკაციის საფუძველზე (რასაც ბ-ნ გვარამია თავად აღიარებს ხსენებულ ტელეგადაცემაში, რომ საბჭოთა ძალოვანი სტრუქტურების აგენტი იყო მიგზავნილი მეუფე გაიოზთან და აგენტმა თავად შესთავაზა მღვდელმთავარს ძვირფასი თვლების გაყიდვა), საბჭოთა ათეისტურმა რეჟიმმა ეს მოახერხა 1978 წლის 25 მაისს. ხსენებული ოფიციალური საიდუმლო წერილი მთლიანად აბათილებს ბ-ნ გვარამიას მიერ მოთხრობილ ვერსიას, თუმცა, არსებობს სხვა გარემოებებიც, რომელთაგან რამდენიმეს წარმოვადგენ აქვე.
საგულისხმოა ის ფაქტიც, რომ დაპატიმრებამდე რამდენიმე თვით ადრე, 1978 წლის 18 იანვარს, მიტროპოლიტ გაიოზს საცხოვრებელი სახლის კართან თავს დაესხნენ უცნობი პირები, რომლებმაც მღვდელმთავარს თავში ჩაარტყეს რკინის მძიმე ნივთი და რომ არა მეზობელი ქალბატონის განწირული კივილი, მაშინ, როგორც სჩანს მეუფე გაიოზის მკვლელობა ჰქონდათ განზრახული.
მიტროპოლიტ გაიოზის დაპატიმრება საბჭოთა რეჟიმს სურდა კათოლიკოს-პატრიარქ დავით მეხუთის მამამთავრობისას, თუმცა, მაშინ საბჭოთა სახელმწიფომ ამაში ვერ მიიღო საეკლესიო დონის მხარდაჭერა ეკლესიის პირველიერარქისა და სინოდისაგან და შესაბამისად, საერო ხელისუფლებამ მიტრ. გაიოზი ვერ დააკავა უწმიდესისა და უნეტარესის დავით მეხუთის სიცოცხლეში.
აქვე, აღვნიშნავ, რომ საქართველოს საპატრიარქოს საქმეთა მწარმოებლის (კ.პ. დავით მეხუთის დროინდელი), ბატონი გიორგი (გოგი) ცქიფურიშვილის ცნობითა და მოწმობით, საქართველოს საპატრიარქო არ გაძარცვულა და იქედან საერთოდ არაფერი დაკარგულა პატრიარქ დავითის დროს, მაშინ, როდესაც საბჭოთა სასამართლო მიტრ. გაიოზს ედავებოდა საპატრიარქოს ძარცვას უწმიდესი და უნეტარესი დავით მეხუთის მამამთავრობის პერიოდშიც.
მე სრულად ვარ გაცნობილი მიტრ. გაიოზის წინააღმდეგ თბილისის საბჭოთა საქალაქო სასამართლოს მიერ გამოტანილ განაჩენს, სადაც არის ვრცელი ჩამონათვალი ნაძარცვი ნივთებისა, თუმცა, ეს ნივთები არსად სჩანს და ვერ მიაგნეს (დღემდე). ასევე, საბჭოთა კანონმდებლობით თუ ნაძარცვი ქონების ღირებულება შეადგენდა 100 000 მანეთზე მეტს, მაშინ ბრალი და შესაბამისად განაჩენიც მძიმდებოდა და მიტრ. გაიოზის შემთხვევაში სასამართლომ ჩაწერა, რომ მღვდელმთავარმა თითქოს გაიტაცა 100 045 მანეთის ღირებულების ქონება, რათა ბრალი და განაჩენი მეუფე გაიოზის წინააღმდეგ ყოფილიყო ძალიან მკაცრი.
შესაბამისად, მიტრ. გაიოზის დაპატიმრება და გასამართლება იყო საბჭოთა აგრესიულად ათეისტური, ეკლესიის მოძულე, ტაძრებისა და მონასტრების მნგრეველი, სასულიერო პირთა დამხვრეტ-გადამსახლებელი საოკუპაციო რეჟიმის მორიგი აგრესიული ქმედება ეკლესიისა და კონკრეტულად იმ დროისათვის წარმოუდგენლად ღრმა განათლების მქონე, მეცნიერი, ანტისაბჭოური ცნობიერების, ასაკით ახალგაზრდა მღვდელმთავრის წინააღმდეგ. სამწუხაროდ, საბჭოთა ხელისუფლების ამ ქმედებას, იმჟამად, დასაყრდენი გამოუჩნდა ეკლესიის შიდა სივრციდანაც, რამაც კიდევ უფრო გაუმარტივა საერო მთავრობას ამ პროვოკაციული და შეთითხნილი დაპატიმრებისა და გასამართლების შესრულება.
აქვე, დავსძენ, რომ მიტროპოლიტ გაიოზს, რომლის სამეცნიერო-აკადემიური შემოქმედების ბიბლიოგრაფიული ნუსხა რამდენიმე ათეულს შეადგენს და მათ შორის უმრავლესობა აღწერს ჩვენი ქვეყნისა და ეკლესიის საისტორიო სიძველეების მნიშვნელობას და მღვდელმთავარმა, რომელმაც მთელი თავისი შეგნებული ცხოვრება შეალია საქართველოს ისტორიის, მის სიძველეთა და განძეულობის კვლევას, დააბრალო საეკლესიო და ეროვნული განძეულობის ძარცვა, რომელიც საერთოდ არსად სჩანს (რაც არ წაუღია, როგორ იპოვიდნენ?!), თავად არის დანაშაული (ყოველივე ამის დაბრალება მიტრ. გაიოზისათვის), ხოლო, დღეს, ოცდამეერთე საუკუნეში, დამოუკიდებელ საქართველოში ამ საბჭოთა აგრესიული ათეისტური კამპანიის კიდევ ერთხელ ტირაჟირება სიმართლის ნიღბით, ჩემი აზრით, წარმოადგენს მიზანმიმართულ ქმედებას ჩვენი ქვეყნის მოქალაქეთა ეროვნული და სახელმწიფოებრივი ცნობიერების გარკვეულწილად დაზიანებისათვის.”-წერს ლაშა შარვაშიძე-დეისაძე