წყალწითელა დასავლეთ საქართველოს ერთ-ერთი ცნობილი მდინარეა, რომელიც ტყიბულისა და თერჯოლის მუნიციპალიტეტებში მიედინება, ხოლო ქვემო დინებაში ქალაქ ქუთაისს აღმოსავლეთიდან ესაზღვრება. მდინარის უჩვეულო სახელწოდება წლების განმავლობაში არაერთ კითხვას აჩენდა და მის შესახებ სხვადასხვა ვერსიაა გავრცელებული.
ამ კითხვაზე ერთმნიშვნელოვანი პასუხი არ არსებობს. მკვლევრები სახელწოდების წარმოშობას ბუნებრივ მოვლენებს უკავშირებენ, ხალხურ მეხსიერებაში კი საუკუნეების განმავლობაში განსხვავებული ლეგენდა შემორჩა.
ბუნებრივი ახსნა
მდინარის სახელწოდება მისი წყლის ფერთან არის დაკავშირებული. წყალწითელას ხეობის წითელი შეფერილობა დაკავშირებულია ხეობის გასწვრივ გავრცელებულ მოწითალო ფერის ქანებთან, რომელთა გამორეცხვა მდინარის წყალს დამახასიათებელ ფერს აძლევს
სწორედ ამ ბუნებრივი მოვლენის გამო დამკვიდრდა სახელწოდება „წყალწითელა“.
ლეგენდა ხრესილის ბრძოლაზე
მდინარის სახელთან დაკავშირებული ყველაზე ცნობილი გადმოცემა 1757 წლის ხრესილის ბრძოლას უკავშირდება.
იმერეთის მეფე სოლომონ I-ის მეთაურობით ქართველებმა ოსმალეთის ჯარი დაამარცხეს. ხალხური ლეგენდის თანახმად, ბრძოლა იმდენად მძიმე და სისხლისმღვრელი იყო, რომ დაღუპულთა სისხლმა მდინარის წყალი გააწითლა. სწორედ ამის შემდეგ უწოდეს მას „წყალწითელა“.
ისტორიკოსები აღნიშნავენ, რომ ეს ვერსია ისტორიული ფოლკლორის ნაწილია და სახელწოდების დადასტურებულ წარმოშობად არ მიიჩნევა, თუმცა ის დღემდე ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული გადმოცემაა.
შენიშნვა: მასალა მომზადებულია ინტერნეტში ხელმისაწვდომი ღია წყაროების, ისტორიული გადმოცემებისა და ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით დამუშავებული ინფორმაციის საფუძველზე. მასალა არ ეყრდნობა კონკრეტულ სამეცნიერო კვლევას, აკადემიურ ნაშრომს ან ოფიციალურად დადასტურებულ ეტიმოლოგიურ წყაროს. შესაბამისად, სტატიაში წარმოდგენილი ვერსიები და განმარტებები საინფორმაციო და შემეცნებითი ხასიათისაა და არ უნდა ჩაითვალოს საბოლოოდ დადასტურებულ ისტორიულ ფაქტებად.
